
Voorwoord ACOM Journaal januari 2026
Allereerst hoop ik oprecht dat eenieder, waar dan ook ter wereld, de feestdagen positief is doorgekomen. Velen van u hebben dat wellicht in het buitenland gedaan en er zijn wereldwijd nogal wat dingen voorgevallen die uitzonderlijk zijn of waren.
Zo was het uiteraard opvallend dat commandeur Walter Hansen in zijn rol als CZMCARIB rond 21 december in de landelijke pers aangaf dat Nederland op scherp stond, nu het conflict tussen de VS en Venezuela het kookpunt had bereikt. Dat deed mij uiteraard deugd, ik roep immers al maanden om extra aandacht vanuit Nederland voor dit deel van het Koninkrijk en de situatie in ons grootste buurland.
Overigens is de Nederlandse politiek naar mijn mening daar nog wel erg terughoudend in. Het is mooi dat dan gesteld wordt dat defensie waakt in het Caribische deel van het Koninkrijk, maar wat mij betreft nog steeds met te weinig mensen en te weinig middelen. Leuk als men dan stelt dat er, indien nodig, versterking komt uit Nederland en dat van bepaalde eenheden de gereedheid is verhoogd zodat ze snel naar dat deel van het Koninkrijk kunnen vliegen. Maar hoe men dat dan gaat doen als, zoals recent, het luchtruim gesloten wordt, wordt er niet bij verteld.
Op 3 januari jl. vielen de Amerikanen Venezuela binnen en arresteerden president Maduro en zijn echtgenote. Volgens de Amerikaanse president Trump een arrestatie, volgens velen een ontvoering van een staatshoofd van een soeverein land.
Velen zeggen ook dat het terecht is dat Maduro en zijn vrouw zijn “opgepakt”, vele anderen zeggen dat daarvoor elke legitimatie ontbreekt. Dat brengt mij dan ook op een vraag, die ik overigens zelf niet beantwoord of daar een standpunt over inneem: ‘Wat is het verschil tussen Poetin die Oekraïne aanvalt en Trump die Venezuela binnenvalt? Zowel Trump als Poetin menen dat ze dit mogen ondanks dat er geen enkel mandaat is van bijvoorbeeld de Verenigde Naties.
Als Trump dit kan legitimeren waarom mag Rusland dat dan niet in het geval van zijn overval op Oekraïne? Is Venezuela minder soeverein dan Oekraïne? En als we die vraag beantwoorden, wat wordt dan straks het antwoord als de vraag luidt waarom China, wat het noemt “de afvallige provincie” Taiwan, niet mag innemen? En waarom zouden de Verenigde Staten dan Groenland niet “gewoon” kunnen annexeren? Het uiteindelijke vraagstuk in deze is voor mij dan ook vooral in wat voor wereld we momenteel leven en waar dat allemaal naartoe gaat.
Het Nederlandse kabinet heeft, net als de Europese Unie, aangegeven de arrestatie c.q. ontvoering van de Venezolaanse president Maduro en zijn vrouw door Amerika niet te veroordelen. Wel is het kabinet van mening dat er terechte vragen zijn over de verenigbaarheid van de Amerikaanse actie met het internationaal recht. Daarnaast heeft het kabinet partijen opgeroepen om verdere escalatie te voorkomen en zich te houden aan het internationaal recht. Dat is toch op zijn minst opvallend. De Verenigde Staten hebben zich klaarblijkelijk niet gehouden aan het internationaal recht, maar we roepen partijen op om dat vanaf nu wel te doen?
Ook bijzonder is de stellige uitspraak van Rob Jetten dat de arrestatie van Maduro (en zijn vrouw) haaks staat op internationaal recht, en daarmee een gevaarlijk precedent schept. Waar gaat dat ons als Nederland dan brengen als er straks (de tijd zal het leren) een kabinet Jetten-1 komt? Gaat premier Jetten dan Europa in om aan te geven dat we de eerder gekozen koers aan moeten passen? Of gaat hij kennis maken met “daddy Trump” en dan vertellen dat het echt niet kan?
Of is internationaal recht alleen van toepassing als het landen uitkomt en geldt voor de rest het recht van de sterkste en gaan we, net als in de periode van het moderne Imperialisme (19e eeuw) een nieuwe golf van kolonisatie beginnen, gedreven door macht en de behoefte aan grondstoffen en afzetmarkten? Het allerbelangrijkste voor nu: stay safe in de wereld om ons heen.
Voorwoord ACOM Journaal december 2025
Op het moment dat ik dit schrijf bevind ik mij voor overlegzaken in het Caribisch deel van het Koninkrijk. Uiteraard zijn de mensen daar (veel) minder geraakt door de oorlog tussen Rusland en Oekraïne, maar de situatie tussen de Verenigde Staten en Venezuela komt voor de medelanders in het Caribisch deel van het Koninkrijk veel dichterbij. Bij helder weer kan men in de ABC-eilanden Venezuela immers zien liggen.
Als ik de mensen hier spreek, en dan heb ik het niet alleen over de defensiemedewerkers en hun gezinnen, zijn de meningen nogal verdeeld. Waar men zich wellicht het meest druk over maakt zijn de effecten voor de eilanden als er daadwerkelijk een verdere escalatie komt. Hoe zal het dan gaan met de bevoorrading van de eilanden waar toch een behoorlijk deel van de groenten en dergelijke vanuit Venezuela wordt aangevoerd.
Maar ook wat de effecten zullen zijn op de toeristenstroom en daarmee gepaard gaande inkomsten. Ik sprak bijvoorbeeld met mensen in de toeristensector die nu al merken dar er veel minder aanvragen komen van Amerikanen voor slaapplekken (hotels en appartementen) maar ook voor huurauto’s, excursies en duiktrips. Dat baart mij om meer redenen zorgen, weten de Amerikanen meer of zijn ze gewoon extra voorzichtig omdat ze ook daar vinden dat president Trump iedere dag andere keuzes maakt.
Zo stelt men hier ook dat er niet voor niks zo’n grote Amerikaanse capaciteit naar dit gebied is gekomen. Daar is dat simpelweg veel te omvangrijke capaciteit voor, los van de daarmee gepaard gaande kosten. Zo zien we maar weer dat er steeds meer brandhaarden ontstaan op de wereld en de enige die daar echt wijzer van worden zijn de grote partijen die defensiematerieel en materiaal leveren, – die prijzen rijzen immers de pan uit en de portefeuilles zijn overvol. Doorgaans is het de “gewone bevolking” van de landen in crisis of oorlog, die daar de dupe van zijn.
Wat we nu in Europa in het algemeen, en in Nederland in het bijzonder, merken, is dat er steeds vaker daadwerkelijk stappen worden gezet in het verwerven van extra materieel en materiaal. Zo hebben we net (als gezamenlijke bonden) een uitbreidingsplan goedgekeurd inzake (counter) drones. Een serieus plan waarmee de krijgsmacht enorm versterkt kan worden.
Overigens zijn de middelen er uiteraard niet direct en dient er nog getraind en gekwalificeerd te worden, maar toch is het een belangrijke stap in het leren van de praktijk, het ernaar handelen en op die wijze de krijgsmacht versterken. Iedereen ziet immers regelmatig in de media hoe belangrijk drones zijn in de praktijk maar ook dat ze op de vreemdste momenten op allerlei plaatsen uit het niets tevoorschijn komen.
Overigens maak ik me daar ook wel “een beetje” zorgen over. Niet zozeer over de drones die overal verschijnen, maar vooral over hoe Defensie die enorme uitbreiding zal moeten gaan bemensen. Een aanzienlijk deel van deze bemensing zal immers uit het bestaande personeelbestand moeten komen.
Aan de ene kant zie ik dan toch wel het probleem ontstaan dat andere eenheden op die wijze een nog lagere vulling zullen krijgen. Anderzijds dat weer aanzienlijke aantallen militairen te horen zullen krijgen dat ze weliswaar graag willen en geschikt zijn, maar toch niet mogen. En wel omdat Defensie bepaalt dat ze op de huidige werkplek van meer waarde zijn dan op de werkplek die ze wensen. Niets demotiveert meer dan dat, het functietoewijzingsproces staat immers niet zomaar in de top drie van de vertrekredenen van beroepsmilitairen.
Tot slot rest mij niets meer of minder dan u en uw naasten een gezegende Kerst en een vredig, gezond en bovenal veilig 2026 toe te wensen. Stay safe!